17. Links; Willem Hendrik Berends ‘Dekker Wilm’ (1880-1967 BC) en Maria Elisabeth Heller (1886 Owedde- 1925 BC) 18. Rechts; Dekker Wilm met Roelofje Hogelink (1886 Gramsbergen-1978 BC) (foto’s; familie Berends) 25. Willem Hendrik Berends Hij heeft als bijnaam ‘Dekker Wilm’. Hij trouwt drie keer. De eerste keer in 1908 met Maria Elisabeth Heller. Ze is de moeder van de meeste (10) kinderen. In 1926 met Margaretha Sandten, wed. Bauerhuit (1890 BC-1930 BC) en in 1934 met Roelofje Hogelink, wed. Lippold. Waarom gaat dit echtpaar hier aan de grens wonen? Dekker Wilm komt van de Schoolweg-noord en echtegenote Lies komt uit het huis van de familie Heller ten zuiden van de Postweg, aan de Schoolweg-zuid. Is dat omdat Bernard Heller, de broer van Lies hier in het grensgebied land heeft. Oudste zoon Jan Hendrik ‘Hinnek’ woont na 1936 op Limietweg 20. Daarvoor woont hij in bij Berend Kuhl, Limietweg 26. 26. Harm Poker. Harm Hendrik ‘Harm’ Poker (1887 Vlagwedde-1971 BC) trouwt in 1915 in Emmen met Maria Margaretha Rolfes (1893 BC-1944 BC). Zij komt uit de Maatschappij. Zie; http://achterdebreedesloot.nl/145-jaar-bc/04.pdf . Haar ouders zijn Johann ‘Jan’ Rolfes (1863 Wesuwe, Bokholt-1923 BC) en Anna Catharina Bos (1869 BC-1950 BC). Jan heeft als bijnaam Jan Oorlog. Ze wonen vooraan op Berkenrode 24. Dit geslacht Rolfes komt uit Wesuwe-Bokholt en niet zoals anderen met deze achternaam uit Rütenbrock. Maria Margaretha Rolfes overlijdt in 1944. Bijna 30 jaar is Harm Poker weduwnaar. Oudste dochter Anna Catharina Poker ‘Annie’ (1915 BC-1992 Emmen) trouwt op 17 jarige leeftijd in 1933 met buurjongen Johan Bernard Tholen, metselaar van beroep (1913 Zwmeer-1990 BC). Zijn grafsteen op het niet katholieke deel van het kerkhof van Barger-Compascuum vermeldt alleen zijn naam. Zoon Bennie Poker (1933 BC-2000 BC) werkt lange tijd voor Ernst Meijer, trouwt met Hilda Kracht uit Zwartemeer. Het gezin woont in de Pastoor Vroomstraat 17. Jan Poker staat op foto 31, de schoolfoto uit 1924 samen met Marie Bauerhuit. Rika Poker werkt lange tijd bij boer Aaldert de Bruin (noot 8). Volgens Catrien Roufs-Berken is het huis van Poker klein en gebouwd met rode steen. Dit in tegenstelling tot het huis van Tholen, dat groot opgetrokken is uit hout. 19. Links; ‘Jan’ Hendrik Poker (1917 BC-1987 Zwolle) dient bij de koninklijke marine (foto; Leny Tapper-Kuhl) 20. Rechts; grafmonument van Maria Margaretha Rolfes op de begraafplaats aan De Stikker in Barger-Compascuum. Linksachter is het grafzerk van Anna Helena Rohling, echtgenote van H.H. Gebben, eveneens bewoners van het Zwartenberger Compascuum, zichtbaar, zie RF-5(foto; GS)  27. Bernard Tholen. Dit huis op het bovenveen heeft als adres Limietweg 12. Dit haal ik uit Klanken uit B.C. Het huis is hoog, opgetrokken uit hout en met golfplaten belegd, aldus Catrien Roufs. Johann Herman Tholen (1898 Hmeer-1958 EC) trouwt in 1925 Maria Helena Suelmann (1893 BC-1984 EC). Zij komt van het geslacht Kökn, zie RF-8. Bernard Tholen is hun zoon. Hij trouwt met zijn buurmeisje Annie Poker, zie hiervoor 26. Zie; http://www.achterdebreedesloot.nl/tussen_viertorenbrug_p3.htm Thole(n) De naam Tholen of Thole komt veel voor in het grensgebied. Op de ‘barg’ Zwartenberg staat lange tijd op de grens het café en schenkerij van Thole. Een smokkelroute ging erlangs evenals het pad voor de Emmer-Compascumers die tijdens en na de Tweede Wereldoorlog werken in de vervening in Fehndorf. De noordelijkste plaatsen van het Zwartenbergerveen zijn in eigendom bij deze familie, zie kaart 1. In Hebelermeer komt de naam zeer frequent voor. Bij Grenspaal 163 ligt een ‘Tholenplaatze’. Ook moet hier een café van deze familie gestaan hebben. Oude documenten verhalen hierover. Aan de weg van de kerk van Hebelermeer naar Wesuweermoor staat dichtbij het Süd Nord Kanal met adres Hebelermeer 5 de boerderij van de familie Tholen. In het geslacht Feringa van Hebelermeer 95, nu Franz Albers komt de naam Tholen voor. De oude baas op de boerderij van Kruessel-Meyer op Hebelermeer 119 heeft als bijnaam Tholen. De families Poker en Tholen werken voor vervener Piet Sutman en hebben op zijn plaats ook hun woonhuizen staan. Ik denk dat dit de plaatsen 9a en 9b noord zijn, die op naam staan van P. Sutman. Sien Menzen-Kuhl (1930) zegt ‘Harm Poker woont ten zuiden van de zijwijk en Bernard Tholen, getrouwd met Annie Poker, ten noorden ervan’. Kan wel kloppen. Beide huizen staan dichter bij de grens dan alle andere huizen hier in de buurt. 21. Huwelijksportret van Bennie Poker en Hilda Kracht. Zij wonen later in de Pastoor Vroomstraat op nummer 17. Vader Harm woont zijn laatste jaren bij hen in (foto; Leny Tapper-Kuhl) 7/14   Ga naar de volgende pagina